SPOTKANIE WSPÓLNOTY RÓŻAŃCOWEJ ∙ MAJ

Sanktuarium Matki Bożej Królowej Pokoju w Stoczku Klasztornym

1. Franciszek Zawadzki

W miesiącu szczególnie poświęconym Maryi, podczas spotkania wspólnoty różańcowej zatrzymujemy się na Warmii – w miejscu naznaczonym zarówno głęboką pobożnością, jak i dramatyczną historią XX w. Wśród warmińskich lasów i jezior, z dala od wielkich miast, znajduje się sanktuarium Matki Bożej Królowej Pokoju w Stoczku Klasztornym. To miejsce, które przez wieki przyciągało pielgrzymów, a w czasach najtrudniejszych dla Kościoła w Polsce stało się także świadkiem cichego, lecz niezwykle wymownego świadectwa wiary. Tutaj bowiem w latach 1953–54, więziony był prymas Polski kardynał Stefan Wyszyński.

Historia sanktuarium sięga już pierwszej połowy XVII w. W 1639 r., w lesie niedaleko Stoczka, odnaleziono niewielką rzeźbę Matki Bożej. Figurka miała być ustawiona w leśnej kapliczce przez wędrującego tamtędy misjonarza. Po latach została odnaleziona przez dwie dziewczynki i przeniesiona procesyjnie do kościoła parafialnego w Kiwitach. W kolejnych latach figurka uległa zniszczeniu przez akt wandalizmu. W samym jednak Stoczku – niedaleko miejsca odnalezienia figurki, szybko powstała kaplica, a następnie okazały kościół i klasztor bernardynów. Świątynia ta była ufundowana przez biskupa warmińskiego Mikołaja Szyszkowskiego jako wotum wdzięczności za zwycięstwo nad Szwedami podczas Potopu. Barokowa świątynia, wzniesiona w połowie XVII w., zachwyca swoją harmonią i prostotą. Fasada kościoła, ozdobiona dwiema wieżami, wprowadza pielgrzyma w przestrzeń modlitwy i skupienia. Wnętrze świątyni jest pełne światła, złoconych detali i symboliki prowadzącej ku tajemnicy Boga. Całość otacza klasztorny dziedziniec, który sprzyja ciszy i modlitwie, jakby zapraszał pielgrzymów do zatrzymania się choć na chwilę w zabieganym świecie. To ten kościół stał się także centrum pobożności maryjnej dla okolicznych mieszkańców.

Sercem sanktuarium jest obraz Matki Bożej Pokoju, będący kopią słynnego wizerunku Salus Populi Romani z rzymskiej bazyliki Matki Bożej Większej. Obraz jest ogromny - ma około 230 cm wysokości i 166 cm szerokości i przedstawia pełną postać Maryi podtrzymującej obiema rękami Dzieciątko Jezus. Twarze Maryi i Jezusa zwrócone są ku patrzącym, a ich spokojne spojrzenia wyrażają dobroć i opiekę nad modlącym się ludem. U stóp Matki Bożej widoczny jest półksiężyc, natomiast w tle pojawiają się obłoki przechodzące od mglistych do złocistych. Dzieciątko Jezus trzyma księgę Pisma Świętego i unosi rękę w geście błogosławieństwa. Głowę Maryi otacza nimb z gwiazdami, a Jezusa promienista aureola. Wizerunek był ozdabiany koronami i srebrną suknią wotywną z motywami kwiatów, będącą darem wdzięczności za zwycięstwo pod Wiedniem. Wizerunek ten od wieków otaczany jest czcią wiernych, którzy przychodzą tu z modlitwą o zgodę w rodzinach, pojednanie między ludźmi i pokój w sercu.

Szczególnego znaczenia sanktuarium w Stoczku nabrało w latach pięćdziesiątych XX w. W 1953 r., po aresztowaniu przez władze komunistyczne, został tu internowany prymas Polski kardynał Stefan Wyszyński. Przez wiele miesięcy pozostawał w odosobnieniu, pozbawiony kontaktu z wiernymi i współpracownikami. Właśnie w kaplicy tego sanktuarium, przed obrazem Matki Bożej, zawierzał Maryi swój los i los Kościoła w Polsce. Tutaj również (8 grudnia 1953 r.) złożył osobisty akt oddania się Maryi, który stał się jednym z najważniejszych duchowych momentów jego życia. Wydarzenia te sprawiły, że Stoczek Klasztorny zapisał się w historii jako symbol niezłomnej wiary i ufności w Bożą opatrzność, której przykładem stał się Prymas Tysiąclecia.

Niech spotkanie z Matką Bożą Stoczkowską – Królową Pokoju – stanie się dla nas zaproszeniem do budowania pokoju, który rodzi się z wiary i modlitwy. Niech Maryja, która towarzyszyła kardynałowi Wyszyńskiemu w godzinie próby, prowadzi także nas ku Chrystusowi i uczy nas siać pokój w naszych rodzinach, wspólnotach i w całym świecie.